|
▪ "Ēka mė ėshtė
dashur e tėrė kjo? Pse u nisa nė kėtė
rrugė tė mallkuar? T'i kisha dėgjuar me
kohė kėshillat e Xhesikės?". Me qindra
herė Gjon Bejkli ia parashtronte vetes
kėtė pyetje, duke mos gjetur pėrgjigjen
e duhur. Gjendej nė gjysmėn e rrugės kah
njėra prej majave mė tė larta malore tė
Himalajeve. Ishte vetėm, i rrethuar me
borė e akull dhe shpresė tė vogėl pėr
shpėtim. S'ka dyshim! Vdekja e bardhė e
priste... Gjon Bejkl, njė njėzet e tetė
vjeēar, i lindur nė Nju-Jork, i martuar,
punonte si inxhinier i elektronikės nė
njė ndėrmarrje pėr prodhimin e
kompjuterėve. Ishte 27 qershori i vitit
1985, kur sė bashku me gjashtė shokė
tjerė, tė gjithė gjysmė profesionistė tė
alpinizmit, u nisėn pėr nė malet e
Himalejeve. Caku i fundit marshues i
kėtyre djelmoshave entuziast, ishte
pushtimi i majės "Ngozumba Kang", qė
gjendej mu nė zemėr tė vargmaleve masive
tė Himalajeve. Ky grup shokėsh nga
Nju-Jorku, kaherė e kishte planifikuar
njė ekspeditė tė tillė. Mė se dy vite
bėnin ushtrime tė pandėrprera pėr
kondicion, sepse e dinin nga
historiografia e alpinizmit se ishin tė
paktė ata qė mund tė krenoheshin me
pushtimin e suksesshėm tė kėsaj maje.
Mu ky fakt i bėnte qė
dėshira e tyre pėr tė ngadhėnjyer tė
jetė edhe mė e madhe. Pas ushtrimeve tė
njėpasnjėshme dhe kėmbėngulėse, tė
gjitha gjasat favorizonin se ėndrra e
tyre e kamotshme do tė shndėrrohet nė
realitet...
Para se tė niset nė kėtė
rrugė tė gjatė, Gjoni ka pasur njė
fjalosje me bashkėshorten e vet Xhoanėn,
e cila kundėrshtonte me kėmbėngulje kėtė
aventurė, pasi qė frikėsohej nga pasojat
e mundshme tė mossuksesit eventual. Ajo
kishte lexuar dhe dėgjuar mjaft pėr
ekspeditat qė janė nisur nė Himalaje dhe
nuk janė kthyer kurrė. Po ashtu, brenga
tjetėr e saj ishte se duhej pėrkujdesur
vetė, dy muaj resht, sa do tė mungonte
Gjoni, pėr vajzėn e tyre trevjeēare
Merin. Dėshironte ta harronte kėtė
brengė, por sa mė shumė afrohej kjo ditė,
Xhoana bėhej gjithnjė mė e shqetėsuar...
...Mė se dy ditė Gjon
Bejkl sillet vėrdallė pa shpresė
hapėsirave tė bardha dhe tė egra tė
shtigjeve tė pa fundme tė masiveve
malore tė Himalajeve, tė cilat, jo
rrallė dinin tė merrnin edhe riskun e
tyre pėrmes jetėve tė shumė alpinistėve
aventurierė. As vetė nuk e kishte tė
qartė si ka mundur t'i humbte shokėt
tjerė dhe tė ndahet prej tyre?! Ishte
larguar vetėm pėr disa ēaste nga grupi
dhe, sa ēel e mbyll sytė, ata mė nuk
ishin aty. Sikur i kishte tretur toka. U
ngut t'i zinte, por pas shumė kilometra
tė gjatė kėrkimi, nuk vėrejti kurrfarė
gjurma njerėzish. Me shpresa tė humbura
tėrėsisht, ngadalė filloi tė bindet se
nuk do t'i gjejė kurrė shokėt. I
rrethuar me bardhėsinė e pafund dhe
acarin e madh qė i depėrtonte deri nė
thellėsirėn e eshtrave tė trupit, ai
kishte mbetur plotėsisht vetėm. Kaluan
dy ditė tė bredhjeve tė kota. Asnjė
gjurmė sado e vogėl pėr shokėt
bashkudhėtarė. Orientohej me lindjen dhe
perėndimin e diellit. Pėr fat tė mirė,
ishte i veshur dhe pajisur me tesha tė
ngrohta dhe nė valixhen e tij kishte
ushqim edhe pėr njė ditė, por,
dalėngadalė fuqia e tradhtonte. Gjasat
qė tė mbijetonte ishin minimale. Filloi
tė binte terri. Gjoni gėrmoi njė gropė
nė borė ku planifikonte ta kalonte natėn.
Gropa e gėrmuar nė
thellėsinė e borės i ndihmoi disi tė
mbrohet nga acari i madh i mbrėmjes.
Duke qėndruar nė kėtė ferr, ndjente se
fuqia i dobėsohej. Edhe rezervat e
ushqimit ishin nė mbarim, ashtu qė kjo
duhet tė jetė fundi i qėndresės.
Shpresat zvogėloheshin. Ndoshta nuk do
ta pėrjetonte as mėngjesin e ditės sė
nesėrme? Mund ta shpėtonte vetėm ndonjė
mrekulli e madhe?! Por, pasi qė nė jetė
ishte njė njeri i arsyeshėm, nuk iu
besonte fort mrekullive... dhe mrekullia
pėr ēudi i ndodhi... pikėrisht mu atij!
Nė anėn tjetėr tė rruzullit, nė Nju-Zork,
nė katin e pestė tė banesės, gruaja e re
Xhoana dhe vajza e saj tri vjeēe, Meri,
rrinin tė qeta duke parė programin
televiziv. Kishin mbetur vetėm edhe 15
ditė kur bashkėshorti i saj Gjoni do tė
kthehet nė shtėpi nga ekspedita e gjatė
dhe e rrezikshme. Sa mė shumė afroheshin
ditėt, ajo ndjehej gjithnjė mė krenare
qė i kishte pėrballuar me sukses kėto
ditė tė pritjes. Edhe Meri me padurim e
priste kthimin e babait tė saj nė shtėpi.
Ajo shpeshherė e ngacmonte me pyetje
nėnėn se kur do tė vijė babi. Duke u
marrėme kėto mendime, diēka sikurse e
shqetėsoi atė. Iu duk se dėgjoi njė zė
tė ēuditshėm! Ndali mendimet pėr moment,
pėrmes teledirigjuesit zvogėloi tonin e
TV-sė, dhe me vėmendje tė koncentruar u
pėrqendrua kah burimi i zėrit. Nuk
arriti ta zbulojė se nga vinte ky zė,
ashtu qė u bind se ai ishte vetėm zėri i
intuitės qė e qe shfaqur nė vetėdijen e
saj. Dhe, pastaj sėrish....
- Mė ndihmo Xhoana, tė
lutem mė ndihmo...
Zėri vinte nga askund! E
dinte se fjalėt ishin tė projektuara
vetėm nė mendjen e saj. E njohu! Ishte
padyshim zėri i Gjonit, i cili pėrsėri
tingėlloi nė mendjen e saj:
- Xhoana, mė ndihmo qė
tė dal nga kjo vrimė. Nuk kam mė forcė
tė qėndroj. Tanimė ajo ishte mė se e
sigurt se Gjini ėshtė nė rrezik jete. E
ndjente se vetėm ajo mund tė ndihmonte.
Duhej orientuar mendimet e koncentruar
kah Gjoni i saj i dashur. Duhet provuar...
- Gjoni, tė dėgjova
Gjoni. Posa tė lind dielli, mbi borė do
tė vėresh gjurmė njerėzish. Ndiqi ato!
Do tė tė shpijnė nė kampin e ekspeditės
franceze. Me fat!
... Mė se 5 minuta nė
veshėt e Gjonit tingėlluan kėto fjalė.
Nuk dinte se ēka po ndodhte me tė! "Mos
vallė kam filluar tė ēmendem?!", ishte
dyshimi i parė qė e kaploi pėr atė
moment. Halucinacione! Shumė kishte
dėgjuar pėr kėtė. Dielli veē kishte
lindur nė lindje dhe ai sėrish
pėrgatitej qė tė ballafaqohej me armikun
shumė mė tė fortė se vetė ai. Por, porsa
doli nga vrima, gjėja e parė qė vėrejti,
ishin ca gjurmė kėmbėsh mbi borė, tė
cilat patjetėr duhet tė tė shpijnė diku.
Domethėnė e tėra nuk ishte ėndėrr, dhe
as ēmenduri! Gjon Bejkli nuk kishte
qėndruar dhe as qė ishte i ēmendur. Kėto
gjurmė ishin shenja jete. Iu kujtua se e
kishte ftuar nė mendje Xhoanėn pėr
ndihmė.
Filloi tė shkonte pas gjurmėve...
Zilja nė banesėn e
familjes sė Bejklerėve nė Nju-Jork ra.
Xhoana ngrihet qė ta hapė derėn. Para se
u paraqit figura e postierit me njė
telegram nė dorė. Nė te shkruante: "Gjendem
nė Nju-Delhi. Arrij nesėr me aeroplan.
Pėrqafoje Merin. Tė do pa masė Gjoni!".
Adnan Abrashi-NANDA |